BIOS Nedir?

BIOS Nedir?

Eğer gündelik bir bilgisayar kullanıcısıysanız BIOS hakkında pek bilgi sahibi olmamanız son derece doğaldır. Bilgisayarınızda yaşadığınız bir problemle ilgili çözüm aradığınızda karşınıza BIOS arızaları ya da UEFI BIOS gibi kavramlar çıkmış olabilir. Peki BIOS nedir? Tam olarak ne iş yapar? Bilgisayarınızın çalışmasında gerçekten bu kadar etkin bir role sahip mi?

Bir bilgisayarın çalışmasını sağlayan çok sayıda donanım vardır. Ancak bunların en önemlilerinden biri hiç şüphesiz anakarttır. Çünkü isminden de anlaşılabileceği bir anakart diğer tüm parçaları bağlandığı ana donanımdır. Bütün diğer donanımların fonksiyonları anakarttan tarafından denetlenir ve ayarlanır. İnsan bedeni ile bilgisayar arasında bir analoji kurarak bilgisayarınızın kalbi olarak anakartı düşünebilirsiniz.

BIOS, en temelde anakartın tüm bu işlemleri yapabilmesini sağlayan şeydir. Ancak burada bir kafa karışıklığına neden olmak istemeyiz. BIOS bir donanım değil bir yazılımdır. Anakartınızın ayarlamalarını yapabilmeniz ve gerektiğinde kontrol etmeniz için BIOS ekranını kullanmanız gerekir. Gelin şimdi BIOS nedir sorusuna daha detaylı bir biçimde cevap vermeye çalışalım. Daha sonra BIOS’un işleyişi hakkında bilgi vereceğiz.

BIOS’un Önemi Nedir?

BIOS, en temelde alt seviye bir yazılımdır. Burada alt seviye yazılım derken yazılımın çalışmak için gerektirdiği gücü ya da karmaşıklığı kastetmiyoruz. Bir bilgisayarda kullanılan yazılımlar genel olarak üç tipe ayrılır.

  • Üst seviye yazılımlar; gündelik hayatta sürekli kullandığınız medya oynatıcılar, ofis programları ve hatta oyun gibi yazılımları kapsar. Bu tür yazılımlar bir işletim sistemi üzerinde çalışır. Dolayısıyla BIOS sistemiyle değil işletim sistemiyle etkileşim içindedir.
  • Windows, MacOS ve Linux gibi işletim sistemleri ise orta seviye yazılım olarak kabul edilir. Çünkü bir işletim sistemi hem alt seviye hem de üst seviye yazılımlarla etkileşimdedir. İşletim sistemini üst seviyedeki verilerin donanımlarla doğrudan ilgili olan alt seviyedeki verilerle tutarlı hale gelmesini sağlayan bir arayüz gibi düşünebilirsiniz. Dolayısıyla karmaşık işlemler söz konusu olduğunda bir işletim sistemi gerekli olmaktadır.
  • Alt seviye yazılımlarda ise konu doğrudan doğruya donanımlarla ilgilidir. Bu açıdan BIOS, donanımlardan gelen verileri işletim sistemine aktarırken işletim sisteminden gelen komutlara göre de donanımların çalışmasını denetler.

Nitekim BIOS kısaltmasının açılımı da Basic Input Output System şeklindedir. Yani BIOS’un bilgisayarınızdaki görevi temel veri giriş çıkışını kontrol etmek ve yönetmektir.

Bios giriş nasıl yapılır?

BIOS Ne İşe Yarar?

BIOS, yaklaşık olarak 16 MB’lık son derece küçük bir yazılımdır. Nitekim bu boyuta bile modern BIOS’ların kullanıcılara daha pratik bir donanım ayarlama imkanı sunma çabasından doğmuştur. Dolayısıyla aslında 16 MB’ın büyük çoğunluğunun arayüz tasarımına harcandığını rahatlıkla söyleyebiliriz. Bu anlamda BIOS’lar kullanıcılara donanımlar üzerinde ince ayar yapabilecekleri pek çok seçenek sunar. Yine de belirtmek gerekir ki bu özelleştirme seçenekleri laptop ve tablet gibi ürünlerde çok daha azdır.

Tam tersine oyun bilgisayarlarında ise çok daha kapsamlı bir özelleştirme imkanı söz konusudur. Bu tür anakartlar, işlemci hızı, voltajı, RAM gecikmesi, PCI Express hızı ve buna benzer pek çok şeyi yeniden yapılandırmanıza izin verir. Ancak hemen söyleyelim, eğer donanımlar ve BIOS hakkında yeterince bilgi sahibi değilseniz bu tür ayarları kurcalamak iyi bir fikir değildir. İstemeden yapacağınız bir değişiklik bilgisayarınızın performansını düşürebileceği gibi tamamen çalışmaz bir hale de getirebilmektedir. Örneğin işlemcinizden limitinin üstünde bir frekansta çalışmasını istemeniz aşırı ısınmaya neden olabilir. Böyle bir durumda bilgisayarınız muhtemelen sona ermez bir yeniden başlatma döngüsüne girecektir.

BIOS’un uğraşması gereken bir diğer iş de sistem kapatıldığında bile yapılandırma ayarlarını saklamaktır. Elektrik bağlantısını kesmenize rağmen bunu nasıl yaptığını merak ediyor olabilirsiniz. Bunun cevabı son derece basittir. Her anakartta bunu yapmak için bir BIOS pili vardır. Bu sayede anakart sistem bilgilerini CMOS belleğe kaydeder. Ve bilgisayarınızı elektrikten tamamen ayırsanız bile bu bilgileri korur. Nitekim sık yaşanan bilgisayar arızalarından biri de BIOS pilinin bitmesidir. Ancak yine de endişelemeyin. Çünkü BIOS çok az enerji harcar. Bu nedenle bir BIOS pilinin bitmesi için yıllar geçmesi gerekir.

Bios nedir?

BIOS Olmadan Bilgisayar Çalışır mı?

Bir BIOS’un görevi yukarıda da ifade ettiğimiz gibi her türlü veriyi donanım parçalarına aktarmaktır. Son derece basit bir işlem gibi gözükse de buna güç düğmesine basmanız da dahildir. Bilgisayarı açmak için güç düğmesine dokunduğunuzda gerçekleşen işlem yalnızca mekanik bir hareket değildir. Güç düğmesine bastığınız anda ilk olarak çalışan yazılım BIOS’tur. Nitekim monitörünüzde gözüken anakart logosu da bu konuda size bir ipucu verebilmektedir.

Bu Yazıları da Sevebilirsiniz
SQL Management Nedir? Özellikleri ve Lisans Fiyatları
SQL Management Nedir? Özellikleri ve Lisans Fiyatları

SQL Management, tam adıyla Structured Query Language sistemi, Microsoft tarafından tasarlanmıştır. “Yapısal sorgulama dili” dedikleri bu sistemi, Micr...

Web Sitenizde Kritik Bir Hata Oluştu Hatası Nasıl Çözülür?
Web Sitenizde Kritik Bir Hata Oluştu Hatası Nasıl Çözülür?

Dijitalleşmenin son hızla devam ettiği dünyamızda, bir web sitesine sahip olmak artık oldukça yaygın bir durumdur. Zor olan sahip olduğunuz web sitesi...

BIOS çalıştıktan sonra sistemin bütün bileşenlerine haber verir. Bu doğrultuda soğutucular iş başı yapmatadır ve güç seviyeleri kontrol edilir. Temel donanımlara sinyal gönderilmektedir ve en önemlisi bunların sürücüleri işletim sistemine yüklenmektedir. Tüm bunlar sırasında bir şeyler yanlış gittiğinde bilgisayarınız çalışmaz. Anakartların büyük çoğunluğu sorunun ne olduğunu bildirmek için ses ya da led ışıklara dayalı bir bildirim sistemine sahiptir. Ayrıca monitöre görüntü geldiği takdirde BIOS ekranında da yanlışlık hakkında bilgi verilmektedir. Ancak BIOS’un hiç olmadığı bir bilgisayarda bunlar bile söz konusu değildir. BIOS olmaksızın bir bilgisayar güç düğmesine basıldığında tepki vermek gibi en temel işlevleri bile yerine getiremez.

HTTP/2 Nedir, Ne İşe Yarar? yazımızı ziyaret ederek HTTP/2 ile ilgili merak ettiğiniz tüm bilgileri bulabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

BIOS Windows işletim sistemine uygun olan cihazlarda alternatif komutlarla açılabilmektedir. Genellikle bilgisayarın açılış ekranı sırasında çeşitli klavye kombinasyonları kullanılabilmektedir.

BIOS güncellemesi, bilgisayarınızın marka ve sahip olduğu donanım özelliklerine bağlı olarak yapılabilen bir işlemdir.

Bilgisayarınız Masaüstü komutundayken Windows tuşu + R’ye sırasıyla basınız. Açılan Çalıştır sekmesi üzerinden ” msinfo32 “ yazarak Enter’a basınız. Çıkan sonuç üzerinden BIOS sürümünüzü öğrenebilirsiniz.

Halil İbrahim Er

Yazılar: 501

Dijital Pazarlama Uzmanı olarak yaklaşık 9 senelik bilgi birikimine sahibim. Web adresim dopinger.com üzerinden sizlere güncel bilgiler paylaşarak, bilgi aktarımı yapmaktayım.

Bu Yazıları da Sevebilirsiniz

Yorum Gönder

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

(Toplam: 46 Ortalama: 5 )

Gösterilecek yorum yok.